Testosterone (تستوسترون)

Testosterone (تستوسترون) مصنوعی در سال ۱۹۳۵ توسط بیوشیمیست آلمانی Adolf Butenandt (آدولف بوتنانت) و شیمیدان سوئیسی Leopold Ruzicka (لئوپولد روزیکا) سنتز شد که هر دو به دلیل دستاوردهای علمی خود موفق به دریافت جایزه نوبل شدند.

Testosterone (تستوسترون) هورمون جنسی اصلی مردان است که به طور مستقیم بر رشد بیضه‌ها و پروستات تأثیر می‌گذارد و نقش مهمی در ساخت بافت عضلانی، افزایش تراکم استخوان و بهبود قدرت بدنی دارد.

علاوه بر این، تستوسترون مسئول بسیاری از عملکردهای مهم بدن انسان از جمله سلامت عمومی، احساس رفاه، افزایش میل جنسی، انرژی، عملکرد سیستم ایمنی، جلوگیری از پوکی استخوان (کاهش تراکم استخوان) و محافظت احتمالی در برابر بیماری‌های قلبی است.

مطالعات نشان داده‌اند که حفظ سطوح بالاتر تستوسترون در مردان مسن می‌تواند بسیاری از شاخص‌هایی را که با کاهش خطر بیماری‌های قلبی عروقی مرتبط هستند، بهبود دهد؛ از جمله افزایش توده بدون چربی بدن، کاهش چربی احشایی، کاهش کلسترول تام و بهبود کنترل قند خون.

تستوسترون نه تنها مسئول ایجاد تفاوت‌های جنسی است، بلکه در تنظیم گیرنده‌های Thromboxane A2 (ترومبوکسان A2) روی مگاکاریوسیت‌ها و پلاکت‌ها نیز نقش دارد و از این طریق بر تجمع پلاکتی در بدن انسان تأثیر می‌گذارد.

Testosterone (تستوسترون) همچنین در رفتار، خلق‌وخو و روابط عاطفی نقش دارد و طبق برخی گزارش‌ها حتی می‌تواند بر انتخاب شریک زندگی نیز تأثیرگذار باشد.

تحقیقات نشان می‌دهند که توجه، حافظه و توانایی فضایی از مهم‌ترین عملکردهای شناختی هستند که در انسان تحت تأثیر تستوسترون قرار می‌گیرند. همچنین شواهد اولیه نشان می‌دهد که سطوح پایین تستوسترون ممکن است یکی از عوامل خطر زوال شناختی و احتمالاً بروز زوال عقل از نوع Alzheimer’s Disease (آلزایمر) باشد؛ موضوعی که یکی از استدلال‌های مهم در پزشکی ضد پیری برای استفاده از تستوسترون در درمان‌های افزایش طول عمر محسوب می‌شود.

تستوسترون به دلیل توانایی بالای خود در افزایش توده عضلانی و قدرت بدنی، همواره مورد توجه ورزشکاران قرار داشته است. به عنوان یک هورمون طبیعی، همچنان محبوب‌ترین استروئید آنابولیک محسوب می‌شود و معمولاً به عنوان پایه اصلی بسیاری از دوره‌های تمرینی و ترکیبات آنابولیک مورد استفاده قرار می‌گیرد.

در بدنسازی، تستوسترون تقریباً همیشه به شکل استرهای تزریقی یا سوسپانسیون مورد استفاده قرار می‌گیرد، زیرا فراهمی زیستی خوراکی آن ضعیف است و تجویز دوزهای بالا از طریق پوست یا روش زیرزبانی امکان‌پذیر نیست.

تمامی فرم‌های تستوسترون از نظر کلی ساختار مشابهی دارند و شامل تستوسترون به عنوان ماده فعال به همراه یک استر متصل هستند که زمان آزادسازی و مدت فعالیت ترکیب را تعیین می‌کند.

به طور خلاصه، استرهای طولانی‌اثر ماده فعال را به آرامی وارد جریان خون می‌کنند و سطح هورمونی پایدار و طولانی‌مدتی را فراهم می‌سازند، بدون اینکه باعث ایجاد افزایش ناگهانی سطح هورمون شوند.

باید توجه داشت که در مردان، حدود ۵٪ از تستوسترون تحت فرآیند 5α-Reduction (۵-آلفا احیا) قرار می‌گیرد و به آندروژن قوی‌تر Dihydrotestosterone (DHT) (دی‌هیدروتستوسترون) که با نام Androstanolone (آندروستانولون) نیز شناخته می‌شود، تبدیل می‌گردد.

از سوی دیگر، حدود ۰.۳٪ از تستوسترون توسط آنزیم Aromatase (آروماتاز) که در مغز، کبد و بافت‌های چربی وجود دارد، به Estradiol (استرادیول)، یعنی هورمون جنسی اصلی زنان، تبدیل می‌شود.

بنابراین، برای جلوگیری از عوارض جانبی مرتبط با این فرآیندها، انجام اقدامات احتیاطی ضروری است. به همین دلیل توصیه می‌شود آزمایش خون انجام شود و در طول دوره و همچنین در درمان پس از دوره PCT (Post Cycle Therapy)، در صورت نیاز از مهارکننده‌های آروماتاز، ترجیحاً Anastrozole (آناستروزول)، و همچنین داروهای SERM (Selective Estrogen Receptor Modulators) مانند Clomiphene (کلومیفن) و Toremifene (تورمیفن) استفاده شود.